avrupa karanlık çağına egemen olan siyasi sistem. kaleler, dükler ,arşidükler, leydiler falanlar.. ağalık sistemi gibi bir şey. herkeste bir hava.. bir götübüyüklük..
noldu? osmanlı barutu savaşlarda kullanmaya başladı. başta, o dönemlerin en büyük derebeyliği olan konstantinapolis düştü. ardından da diğerleri.. hepsi büyük imparatorluklara bağlandı. inat edenlerin kaleleri başlarına yıkıldı. nitekim fransa, ingiltere falan bu dönemde güçlenmeye ve birlik olmaya başladı.
ortaçağ avrupa'sında toprağı ve üzerinde yaşayan köylüleri bir kişinin malı sayan rejim, derebeylik.
avrupa’da 9. yüzyıldan ortaçağın sona kadar sürmüş olan ekonomik ve siyasi sistem. devletli toplumlarda asker şeflerin toprağı paylaşarak ilkel köleyi toprak kölesine (serf) dönüştürerek oluşturdukları düzendir. toprak kölesi ya efendisi için çalıştığı sürenin içinde ya da çalıştığı toprağın küçük parçasında kendisi için çalışmaktadır. bu durum köle ile serfi de birbirinden ayırt etmemize yardımcı olur (köle bir maldır) osmanlı’da derebeylik şeklinde görülür; derebeyler feodal beyler gibi şatolaşamamıştır.